15 Kunstboeken voor onder de Kerstboom (2020)

It’s that time of the year… tijd om zich voor te bereiden op het kopen van kerstcadeaus. Ken je iemand die gek is op kunst? Een mooi kunstboek is het op een na mooiste dat je hem of haar als cadeau kan geven (na een kunstwerk zelf, uiteraard). Hierbij alvast onze tips, die nuttig kunnen zijn als je op zoek bent naar mooie en/of interessante kerstcadeaus voor kunstliefhebbers.

Voor alle duidelijkheid: dit is een persoonlijke selectie van schrijvers bij TheArtCouch. Het is dus niet gebaseerd op alles wat dit jaar gepubliceerd werd… Onze excuses alvast voor de boeken die we afgelopen jaar niet hebben gelezen of doorgenomen, en dus ook niet konden beoordelen en in het lijstje opnemen.


Belgische kunstenaars

Katrien De Blauwer “You could at least pretend to like yellow”

Een kunstboek zonder tekst. Het is zeker een verademing. Meng het uitblijven van enige duiding met de magie van collage, en je komt snel uit bij het nieuwste boek van Katrien De Blauwer, You could at least pretend to like yellow. Een open uitnodiging om in de wereld van Katrien te stappen, maar, gezien deze zo persoonlijk is, vooral een uitnodiging om via haar wereld de jouwe te ontdekken, of het alleszins een nieuwe vorm te geven. Het uitblijven van duiding van wat je te zien krijgt, biedt op een vreemde manier een intense rust. Een herwonnen vrijheid. Ook geen paginering, dat dwingt de lezer tot een volgorde, een artificieel tempo. Hier kan je ad random blijven hangen op een beeld, om het even de volgorde, afhankelijk misschien van je ingesteldheid, je ontvankelijkheid op dat ene precieze moment.

Een heerlijk, woordeloos boek om door te nemen. Wat moet je van een collage vertellen, behalve wat de collage zelf te vertellen heeft? (fdm)

You could at least to 
pretend you like yellow, 
Katrien De Blauwer, 
Uitgeverij Lybraryman, 
ISBN 978-91-88113-46-7
(klik hier voor de volledige recensie)

Kris Fierens, “1980-2020”

Een rakelingse haast onbedoelde aanraking. Het zuchtje wind dat een opfladderende vlinder nalaat. Enkele schaarse druppels op een hete zomerdag. Zacht geschuifel in een kloostergang. Een verre gedempte kerkklok. De allerzoetste, allervoorzichtigste liefde. Díe frequentie, ken je die? Naar mijn aanvoelen is dit wat Kris Fierens tracht neer te zetten in zijn werk.  Al ervaar ik zelf deze aangevoerde metaforen als stuntelend en tekortschietend. Wat zich aandient in zijn schilderijen is een aarzeling, een ritseling, een herinnering. Kris Fierens viert het ingehoudene met een ingetogen kleurpalet. Gedempte kleuren en subtiele gestes, voor fijnproevers van de kunst hoeft het soms niet meer te zijn.

Ik kan deze lijvige monografie, waarin ook beeldhouwwerk en installaties aan bod komen, met een gerust hart aanraden. Uren troostrijk kijkplezier voor wanneer het tumult daarbuiten even te veel wordt. (av)

1980-2020, 
Kris Fierens
Uitgeverij Ander-zijds, 
ISBN 9789082808056
(klik hier voor de volledige recensie)

Sergio De Beukelaere, (cat.)

We weten dat Bruno Devos het kan, kunstboeken maken. Naar aanleiding van de tentoonstelling in ‘de garage’ te Mechelen verschijnt bij Stockmans Art Books een zeer verzorgd kunst-kijkboek over het oeuvre van Sergio De Beukelaere. Het boek is trouw aan de kunstenaar: geen franjes of ballast maar warme geometrie. Dat dit laatste geen contradictie is, weten de kenners van het werk van De Beukelaere. Minimalisme, abstract,… allemaal waar maar door de werken heen voel je dat hij zich niet voor één gat laat vangen. Ik mag dan fan zijn, anders had ik het boek niet gekocht, bladeren doorheen de meer dan 300 pagina’s versterken mijn belangstelling voor dit werk. Wie hongert naar afbeeldingen, wordt royaal bediend. Drie kort tekstdelen, waarvan het interview door Danny Illegems, de juiste vragen  stelt.

Maak jezelf gelukkig met dit geschenk. (jl)

(cat.)
Sergio De Beuckelaere
Uitgeverij Stockmans
ISBN: 9789077207765

Koen Vanmechelen en Geerdt Magiels, “This is not a chicken”

Hoe kan je de kip tot de kern van je oeuvre verheven? Het kruisen van kippen is een metafoor voor de kruisbestuiving van ideeën. Kunstenaar Koen Vanmechelen treedt in dit boek in dialoog met bioloog en filosoof Geerdt Magiels. In volle lockdown-periode gaan ze op zoek naar de kern van onze complexe wereld. Een boek dat een dieper inzicht wil bieden in het work-in-progess van deze kunstenaar. Verwacht geen kunstboek, maar wel een manifest waarin Vanmechelen zijn levenswerk uit de doeken doet. (yj)

This is not a chicken
Koen Vanmechelen en Geerdt Magiels
Uitgeverij LannooCampus
184p
EAN:  9789401472432
(binnenkort verschijnt een langere 
recensie over het boek op 
TheArtCouch)

Memymom

Is het leven een kunstvorm op zich? Jezelf als voorwerp of onderwerp van kunst promoveren, dat werd uiteraard reeds gedaan. Maar het moeder-dochter project memymom doet het net wat anders. Enfin, fundamenteel anders, wanneer je er bij stilstaat. De ogenschijnlijk ongecompliceerde kunst van moeder en dochter stelt talrijke essentiële en complexe vragen. In sé oogt het onschuldig: een moeder maakt foto’s van haar opgroeiende dochter (en zoons, maar die maken geen deel uit van het project). Banaler kan het niet. Elke ouder doet dit. Maar gaandeweg, doorheen de jaren, ontstaat een spel tussen fotograaf en model, twee begrippen die omwisselbaar blijken te zijn eenmaal het model volgroeid is. Het doet spontaan denken aan de fantastisch mooie film Boyhood. Girlhood, in dit geval, maar evenzeer motherhood. Beter nog: de continue stroom tussen beide staten van zijn. Wat ze zo mooi in de titel van hun eerste reeks in woorden hebben gevat: the umbilical vein.

Leven is kunst. (fdm)

Memymom
Uitgeverij Ludion
ISBN 978 94 9181 997 1
(klik hier voor de volledige recensie)


Internationaal

Marlene Dumas & Zeno X Gallery, 25 years of collaboration”

25 jaar samenwerking, dat schept een band. Dat die er ook werkelijk is, lees je in het bijna emotionele voorwoord van galeriehouder Frank Demaegd, in het boek ‘MARLENE DUMAS – Zeno X Gallery, 25 years of collaboration.’ Een rijkgevuld document dat zowel overvloedig beeld biedt voor de liefhebbers van Marlenes werk, als historische duiding van een lang en boeiend parcours, waaronder vijf solotentoonstellingen in Zeno X sinds 1993. Dit gelardeerd met pittige petites histoires die het geheel extra crunch geven. “Ik schilder de doodsheid van de dood”, poneerde ze wel eens – en net als het seksuele gaat ze dit essentiële levensthema niet uit de weg. Van eros naar thanatos, van taboe naar taboe, in exact die kleurnuances die in de kijker de juiste vibratie oproepen.

Het vuur van Dumas lijkt nog lang niet uitgeblust zo bleek uit de expo Double Takes in Zeno X dit jaar, dat tevens vorm kreeg in dit boek, een onmisbare toevoeging aan de bibliotheek van elke Belgische art addict en van al wie net zoals ik een bijzondere boon koestert voor het oeuvre van Marlene Dumas. (av)

Marlene Dumas & Zeno X Gallery, 
25 years of collaboration
Uitgeverij Hannibal
248p, 
ISBN 978 94 6388 746 5
(klik hier voor de volledige recensie)

Steffen Kverneland, “Munch

De manier waarop de Noorse tekenaar en verteller Steffen Kverneland, zijn landgenoot Edvard Munch portretteert is een eer voor beide heren. Iedereen kent “De Schreeuw” maar weinigen dringen door tot het getormenteerde maar inspirerende leven van zijn schepper. Kverneland raadpleegde talloze bronnen om te komen tot deze overheerlijke graphic novel. Munch worstelde niet alleen met zichzelf, ook met vrouwen, medekunstenaars, de gevestigde burgerij. In een zeer vlotte vertelstijl en met stuk voor stuk prachtige tekeningen, komt dit voor ons tot leven. Terecht vermeldt de achterflap: een liefdevolle en komische close-up van een uitzonderlijke expressionist.  Zonder twijfel een meesterwerk. (jl)

Munch
Steffen Kverneland
Uitgeverij Oog&Blik/de Bezige Bij, 
280p
ISBN 9789054923848

Freddy Tsimba, “Mabele Eleki Lola! De aarde, stralender dan het paradijs”

Je hoeft geen kunstenaar te zijn om je bewust te zijn van het blinde geweld uit jouw eigen omgeving, al zeker niet wanneer je in het conflictgebied rond Oost-Congo leeft. Het vergt wel een kunstenaar om vanuit dit uitgangspunt gevoelige kunst te maken, en uit deze onpeilbare miserie een vorm van optimisme te puren, een wereldbeeld te vormen dat haaks lijkt te staan op de wrede werkelijkheid, en daar een zekere vorm van esthetisch kracht uit weten te distilleren. Dermate zelfs dat hij durft te stellen dat de aarde, de mensheid, mooier is dan het paradijs! Il faut le faire. Dat is precies de betrachting van Freddy Tsimba. Doorheen zijn geladen beelden, balancerend tussen afkeer en hoop, afschuw en schoonheid, komt in zijn werk een zekere esthetiek van het geweld bovendrijven. Niet in de zin van een verheerlijking van dat geweld, maar in een zoektocht naar een stukje waardigheid in een constant dreigende omgeving, gebukt onder de gruwel van de menselijke aard.

Tegelijk met de expo in het Africamuseum verscheen een boek over het werk van Freddy Tsimba, met bijdragen van onder meer In Koli Jean Bofane. Het biedt een onderzoek niet enkel naar het werk van de hedendaagse kunstenaar, maar biedt ook bijzonder interessante inzichten in hoe het zich verhoudt tot eeuwenoude Afrikaanse beschaving. Bijzonder boeiend. (fdm)

Mabele Eleki Lola! 
De aarde, stralender dan het paradijs
Freddy Tsimba /
In Koli Jean Bofane
Kate’Art Editions
ISBN: 978 2 87575 267 3
(klik hier voor de volledige recensie)



Themaboeken

Tanguy Eeckhout “Maison d’art moderne”

Voor zijn overlijden in 2018 ondernam Tanguy Eeckhout een doctoraatsstudie over grote kunstcollecties in België. Hij heeft zijn doctoraat nooit kunnen afwerken, maar uit de teksten en notities die hij achterliet ontsproot dit rijkelijk geïllustreerde en razend boeiende boek. Boeiend, omdat je in de eerste -meer theoretische- hoofdstukken kan afleiden tot welke conclusies Tanguy aan het komen was, en met name de verschillende beweegredenen voor collectioneurs om een kunstverzameling te starten, blijkbaar verschillen deze fundamenteel van generatie op generatie, maar tevens welke invloed de evoluties in de kunstsector hadden op de keuzes die ze maakten. Of het een uitgangspunt vormt, of de conclusies van zijn nog prille onderzoek, wordt duidelijk in de 16 collecties die hij van plan was van nabij te bekijken, en die in het boek elk apart worden behandeld, aangevuld door een aantal kunstexperten.

Ben je verzamelaar, kunstenaar of gewoon geïnteresseerd in kunstgeschiedenis, dan staat dit boek garant voor talrijke verfrissende inzichten, en een hoogst originele uitstap doorheen de recente kunstgeschiedenis.

Maisons d'art moderne
Tanguy Eeckhout
Uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts
320p
ISBN: 9789463933162
(een langere recensie verschijnt 
binnenkort op TheArtCouch)

Rebecca Morrill, “Het Grote Vrouwen Kunst Boek”

Een boek over vrouwelijke kunstenaars, is dat nog nodig? Vrouwen mogen nu goed vertegenwoordigd zijn in musea en galeries, maar eeuwenlang was dat anders. Het Grote Vrouwen Kunst Boek zet 400 kunstenaars die voorbije 500 jaren actief waren (of nog steeds zijn) in de kijker. Gekende namen zij aan zij met verrassingen – telkens met één groot beeld (de nog levende kunstenaars mochten zelf kiezen welk) en een verhelderende, vlotte tekst over hun oeuvre en dit ene werk. Een lijvig maar aangenaam bladerboek dat je op elk moment kunt openklappen om je culturele kennis bij te schaven.

Uit de Lage Landen spotten wij alvast: Berlinde De Bruyckere, Rineke Dijkstra, Laure Prouvost en Marlene Dumas. De rest mag je zelf ontdekken! (av)

Het Grote Vrouwen Kunst Boek I
Rebecca Morrill
WBOOKS
ISBN 978 94 625 8390 0

Dat was Watou, dagboek van de Poëziezomers 1980-2008

De dag dat ik de laatste bladzijden van Dat was Watou – dagboek van de Poëziezomers 1980-2008 savoureer valt het ongenadige verdict: dit jaar geen kunst en poëzie aan de Schreve. Ik blijf verweesd achter. Dit jaar geen kunst en poëzie in de Douviehoeve, Graanschuur, kerk of andere locaties. Dit jaar geen terrasje bij Dirk op het Watouplein, geen afzakkertje A la frontière Belge en geen huisbereid stoofvlees met Ovenhuisbier. Een unheimlich gevoel bekruipt me. Watou zonder Poëziezomer of Kunstenfestival. Ik kan het me niet voorstellen, ik wil het me niet voorstellen.

Voor wie nooit in Watou was, zullen deze dagboeknotities wellicht een beperktere waarde hebben. Maar dan kan ik gemakkelijk een andere leeswijze aanreiken: lees de dagboeknotities niet als een kunsthistorisch boek, maar wel als een sfeerbeeld van een dorp dat door kunst en poëzie werd wakker gekust en tot op heden nog steeds geniet van de hervonden aandacht. En daar kunnen we Guido Haerynck (echte naam van Gwy Mandelinck) en echtgenote Agnes Hondekyn alleen maar dankbaar voor zijn. (yj)

Dat was Watou , 
dagboek van de Poëziezomers 1980-2008
Gwy Maenderlinck
Uitgeverij de Arbeiderspers
352p
ISBN 9789029540445
(klik hier voor de volledige recensie)

Karin Borghouts, “Paris Impasse”

Het vergt of een kunstenaar, of een poëtische gestemde wandelaar, om een stad met een hernieuwde, vernieuwende blik te zien. Er een thema in te zien, een leidraad, in details die geen enkel ander mens meer opvallen. Paris impasse, van kunstfotografe Karin Borghouts, biedt alleszins een originele kijk op de stad: ‘doodlopende’ straatjes. Parijs telt er zo’n 600. Je kan ze mistroostig vinden, of poëtisch, maar ze stemmen alvast tot nadenken, net als de hele stad wat mij betreft. Ze hebben een onweerstaanbare charme vaak. Wanneer de bewoners zich de moeite getroosten om ze met planten allerhande te bezetten, zo de natuur het heft niet in eigen handen heeft genomen. Of wanneer een achtergelaten fiets of (zwarte) buggy enige kleur biedt aan het beeld. Schoonheid schuilt soms in minieme details. Maar zelfs wanneer er niets opvallends te zien is, behalve een muur, een heg of een parking waar het pad of de straat op uitmondt, valt er juist veel te zien. Dat is het merkwaardige aan dit boek: geen enkele van de foto’s, afzonderlijk genomen, zal je kunnen beroeren. De poëzie ligt vervat in het geheel van de beelden en, pas wanneer je dit geheel in je hebt opgenomen, in elk beeld afzonderlijk.

In zekere zin biedt Karin in deze reeks een waardigheid aan deze straten, die we nonchalant voorbijwandelen. Poëzie ligt vaak vervat in die kleine details die we achteloos waarnemen. Het vergt een kunstenaar om ons die te onthullen. (fdm)

Paris Impasse
Karin Borghouts
Uitgeverij Snoeck
ISBN 978 9 4616 1648 7
(klik hier voor de volledige recensie)

Bernard Chambaz “The last painting – Final wors of the great masters: from Giotto to Twombly”

Het is toch speciaal. Je leven weiden aan kunst, maar in het soms volle besef aan je laatste kunstwerk beginnen. Wat gaat er in je om? Hoe verhoudt je -letterlijke- laatste werk zich tot alles wat je ervoor deed, en waar je naam en faam op werd gebouwd? Ga je anders te werk? Probeer je er nog een allerlaatste boodschap in te steken? Vorig jaar verscheen dit merkwaardig boek dat dieper ingaat op het allerlaatste werk van een honderdtal meesters uit de kunstgeschiedenis. de verhalen rond deze laatste werken onthullen vaak veel over het gehele werk van deze kunstenaars.

Een razend boeiende manier om ze te (her)bekijken. (fdm)

The last painting 
- Final wors of the great masters: 
from Giotto to Twombly
Bernard Chambaz
ACC Art Books Ltd, 237p
ISBN 978 185149 912 0
(klik hier voor de volledige recensie)

Beeld van de stad – Brugge

Sinds 2000 mag Brugge zich met trots een Unesco werelderfgoedstad noemen. De twintigste verjaardag van deze bijzondere erkenning  laat de stad niet zomaar voorbijgaan en wordt gevierd met de nieuwe publicatie Beeld van de stad, uitgegeven door Borgerhoff & Lamberigts. Het boek, waarin eveneens een los te maken stadsmap te vinden is, neemt je mee naar diverse locaties in en rond de stad. Centraal staan 70 artistieke creaties van kunstenaars en architecten uit binnen- en buitenland. De selectie kunst en architectuur laat verwonderen. Niet enkel de eyecatchers van de stad, denk maar aan het Concertgebouw (Robbrecht en Daem architecten) of het standbeeld De jonggehuwden (Livia Canestraro en Stefaan Depuydt), worden voorgesteld. Ook goed verborgen of subtiel werk als architectenwoning Ghyssaert of het kunstwerk GEEN PLAATS ALS DEZE… (Daniël Dewaele) komen aan bod.

In Beeld van de stad zijn boeiende papers te vinden van Marc Dubois, Steve Demulder, Joris Nauwelaerts, Koen Van Synghel, Luc Verpoest, Katrien Laenen, Shendy Gardin en Els Wuyts. Elk auteur behandelt vanuit zijn of haar expertise een bepaald onderwerp waardoor het geheel een helder overzicht oplevert. Het debat is echter nog niet afgelopen, want ook enkele aandachtspunten voor de nabije toekomst worden krachtig geformuleerd. (bv)

Beeld van de Stad
(meerdere auteurs)
Uitgeverij Borgerhoff & Lamberigts
256p
ISBN 9789463933148
(klik hier voor de volledige recensie)

Jan Brokken, “Stedevaart”

Een goed boek neemt je mee op reis: nodigt uit om plekken te bekijken met de ogen van een ander. Samen met auteur Jan Brokken trok ik in het boek Stedevaart de ganse wereld rond. Met Stedevaart trekt Brokken de wijde wereld in. Hij laat Balticum en buurlanden achter zich en maakt de ganse wereld zijn schrijftoneel. Aan de hand van tweeëntwintg steden portretteert hij er kunstenaars die er wonen of er sporen nagelaten hebben. In Kyoto wandelt hij het Pad van de Filosoof  in de voetsporen van Kitaro Nishida, in Düsseldorf filosofeert hij over Gerard Richter en Jozef Beuys. De urbanisatie van Bilbao en de bewondering voor architect Frank Gehry staan dan weer in schril contrast met de verstilde admiratie voor leven en werk van Giorgio Morandi in Bologna.

Brokken neemt je graag mee aan de hand, maar verlangt ook wel een zekere voorkennis van zijn lezers. Gelukkig is hij een geduldige docent die de tijd neemt om je in het verhaal te betrekken, om je onder te dompelen. (yj)

Stedevaart
Jan Brokken
Uitgeverij Atlas-Contact
416p
ISBN9789045040141
(klik hier voor de volledige recensie)




TheArtCouch Magazine

Vergeet ook niet jouw verzameling 
van TheArtCouch Magazine te 
vervolledigen en urenlang 
nieuwe kunstenaars te ontdekken!

Je kan ook reeds inschrijven op de nummers 
van 2021.

Klik hier voor meer info, en om te bestellen!

Author: The ArtCouch

Share This Post On

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op

X