Verenigd in de liefde voor de natuur: Hockney en Van Gogh in Amsterdam

Normaal gezien vormen mijn foto’s een houvast tijdens het schrijven. Ik noem ze ook mijn na-genietertjes zodanig dat ik terug thuis de visuele prikkels van het museumbezoek nog eens kan herbeleven. Het was dus even balen toen ik in de instructiemail die je een paar dagen voor je bezoek ontvangt van het Van Gogh Museum, ontdekte dat er geen foto’s mogen genomen worden. Ook niet met het mobieltje. Gelukkig is er een mooie catalogus met een overzicht van de opgestelde werken die ons achteraf kan herinneren aan de vele gelijkenissen tussen de twee meesters David Hockney en Vincent Van Gogh. 

David Hockney “Woldgate Woods, 6 & 9 November 2006″ Oil on 6 canvases (36 x 48″ each) 72 x 144” overall © David Hockney Photo Credit: Richard Schmidt

Het uitbundige kleurgebruik in hun landschappen is iets wat beide heren zeker gemeen hebben. Hockney, nu bijna 82 jaar, is op zich al een kleurrijke verschijning. Een bezige bij met een fris geel montuur en een brede glimlach, steeds nieuwsgierig naar nieuwe technologie. Zo werkt hij graag met de app Brushes op de iPad: “Dat gaf me een heel nieuwe vorm van vrijheid: ik kon overal tekenen zelfs in bed.” 

David Hockney “Woldgate Woods, 26, 27 & 30 July 2006″ Oil on 6 canvases (36 x 48″ each) 72 x 144” overall © David Hockney Photo Credit: Richard Schmidt

Hockney & Van Gogh, eenzelfde kijk naar de natuur

Hockney: “Ik heb altijd heel graag naar de wereld gekeken. Dat is iets essentieels dat ik deel met Van Gogh: we houden allebei erg van kijken.” Voor zijn landschapswerken die we zien tijdens deze expo trok hij naar het platteland van Yorkshire, in het noorden van Engeland. Net zoals Van Gogh is Hockney gefascineerd door de natuur en de impact van de seizoenen op de kleurwissels die zich ieder jaar weer voltrekken. Hiervoor moeten we niet noodzakelijk naar de andere kant van deze planeet, ook vlak voor onze neus kunnen we dit bewonderen. Daarover gaat het zowel bij Van Gogh als bij Hockney: kijken en schilderen. Kijken naar de aardekleur die niet enkel bruin is, maar tinten van rood, paars en blauw bevat. Stilstaan bij de sierlijkheid van grassprietjes en de uitbundigheid van de lente in de bloeiende meidoorns.

David Hockney “The Arrival of Spring in Woldgate, East Yorkshire in 2011 (twenty eleven)” Oil on 32 canvases (36 x 48″ each) 144 x 384″ overall © David Hockney Photo Credit: Richard Schmidt

Van Gogh schilderde zelden op een doek groter dan een meter. Hockney’s meervoudige paneelschilderijen daarentegen zijn indrukwekkend door hun grootte. Het absolute meesterwerk is The arrival of Spring in Woldgate uit 2011, dat uit maar liefst 32 doeken bestaat. Je wordt als het ware de natuur ingetrokken die ontwaakt na de winterslaap. Een bruisend bos waar de frisgroene blaadjes en roze, gele madeliefjes doorbreken. Het is meteen het indrukwekkendste schilderij van de hele expo. Door de omvang van Hockney’s werken loop je de prachtige Van Goghs, zoals Veld met irissen bij Arles, bijna voorbij. 

David Hockney schildert 'Bloeiende meidoorns langs de Romeinse weg', 2009, © David Hockney, Foto: Jean-Pierre Gonçalves de Lima
David Hockney paintning “May Blossom on the Roman Road” 2009 © David Hockney  Photo credit: Jean-Pierre Gonçalves de Lima

Hierboven zien we Hockney aan het werk in zijn atelier maar vaak schildert hij en plein air. Hij wil de spanning weer in het landschap zien te krijgen. Tegen alle opinies in dat landschappen saai zouden zijn, trekt hij met een opstelling van meerdere doeken en een gigantisch mengpaneel de natuur in. “Ik wil gewoon een harde werker zijn. Van Gogh was dat ook: een harde werker. Ik zag zijn tekeningen en was diep onder de indruk van zijn grafische werk. Alles wordt aangegeven, elk grassprietje, alle verschillende texturen. En met kleur schiep hij ruimte. Om spannende schilderijen te kunnen maken moet je weten hoe te kijken en te tekenen.”

Aan de Bradford School of Art vervolmaakte Hockney zich in in deze techniek. De 25 gepresenteerde houtskooltekeningen zijn in hun sobere eenvoud het beste bewijs daarvan. Bij het zien van de tekeningen in het schetsboek van Hockney treft mij de gelijkenis met Van Gogh nog het meest. De kuifhyacinten die tot in het kleinste detail zijn getekend zouden zo uit het boekje van Hockney kunnen komen.

Toekomst

Hockney heeft nog veel plannen. Dit voorjaar zou hij gaan schilderen aan de kust in Normandië, gefascineerd door de ruimtelijke ervaring in Honfleur. We kunnen dus nog veel vernieuwend werk van hem verwachten. Maar ga nu vooral genieten van de prachtige landschappen van Hockney, in zowel de olieverf- als de ipadversie, in dialoog met de meesterwerken van Van Gogh.


Nog deze tip: boek je tickets ruim op voorhand. Een paar dagen voor mijn vertrek naar Amsterdam dacht ik nog makkelijk aan tickets te geraken. Helaas, alles was weg voor de komende 14 dagen. Als bij wonder kwamen er last minute nog een paar tickets vrij.

The joy of nature, Hockney – Van Gogh. Nog tot 26.05 in het van Gogh Museum, Amsterdam: https://www.vangoghmuseum.nl

Dit artikel verschijnt eveneens op artexplorer.be.

Share This Post On

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op