Humor en satire in de werken van Mathieu Roquigny en Tom Liekens bij Light Cube

Wie denkt dat kunst altijd doodserieus moet zijn, heeft het mis. Kunst kan ook grappig, ondeugend, vrolijk zijn. Dat bewijst het werk van conceptueel kunstenaar Mathieu Roquigny, maar ook de schilderijen van Tom Liekens moeten er niet voor onderdoen. Liekens lijkt zelfs de humor zelf in vraag te stellen door de waarachtigheid van de ons voorgeschotelde ‘realiteit’ in vraag te stellen.

Tom Liekens

Tom Liekens

(courtesy Light Cube gallery)

The Land that Time Forgot is de titel die Tom Liekens zijn tentoonstelling alsook een van zijn schilderijen toedicht, naar de gelijknamige Hollywood film. Op het doek zijn een dinosaurus en een gorilla met knots te zien. Zoals vaak treedt de natuur weer op het voorplan in de schilderijen en collages van Liekens. En toch is het niet zomaar ‘de’ natuur. Liekens is allesbehalve een landschapsschilder en heeft duidelijk geen interesse in een gedetailleerde weergave van blaadjes en grassen. Hij toont ons een artificiële natuur, een natuurdecor, zoals we die kennen uit zoo’s, musea, maar ook sprookjes en vooral films. Hollywoodfilms zoals The Land that Time Forgot; 1 million Years BC en King Kong vormden dan ook de basis voor deze reeks schilderijen en tekeningen.

 

Tom Liekens

(courtesy Light Cube gallery)

Bij het binnenkomen in de galerie staan we meteen oog in oog met een sleutelwerk uit de tentoonstelling: Forêt de Fontainebleau, genaamd naar het domein waar vele plein-air schilders tussen 1830 en 1850 vertoefden en naar lieve lust de ‘ongerepte’ natuur op doek vastlegden. Ook al is Liekens geen gezworen natuurschilder, een kunsthistorische verwijzing is hier op zijn plaats. Elke schilder draagt immers onoverkomelijk de sporen mee van de kunstgeschiedenis. Liekens’ Fontainebleau staat echter in schril contrast met de plein-air werken uit de negentiende eeuw. Hij beeldt een natuurpark af zoals we het op hedendaagse wijze percipiëren: op foto of scherm, artificieel en gemodificeerd.

foto-3-courtesy-of-light-cube-2

(courtesy Light Cube gallery)

Dinosaurussen troef in de werken van Tom Liekens, zij het geen waarachtige prehistorische reptielen, maar afbeeldingen van hun hollywoodiaanse evenbeelden. Liekens schildert dinosaurussen zoals we ze kennen van de goedkopere Hollywoodfilms of van stop-motion filmpjes. Kortom het zijn dino’s zoals de vooral op sensatie beluste filmindustrie ze ons voorstelt. Simulacra zou je ze kunnen noemen. De schilder slaagt er bijzonder wel in datzelfde gevoel te vertolken. Het plasticine- of plasticgevoel druipt er zowaar af. Maar hij doet meer. De taferelen die hij schildert, zijn niet bedoelt om serieus te worden opgevat, niet documentair of informatief, maar eerder als satire. Zijn schilderijen wekken dezelfde sfeer op als de films waarop hij zich baseert. Actie en dramatiek spelen daarin de hoofdrol.

Tom Liekens

(courtesy Light Cube gallery)

Tom Liekens heeft zich een persoonlijke, unieke beeldtaal weten aan te meten. Zijn schildertechniek is direct, expressief en allesbehalve omfloerst, wat naadloos aansluit bij het beoogde effect: het afbeelden van artificiële fauna en flora.

 

foto-5-courtesy-light-cube

(courtesy Light Cube gallery)

 

Mathieu Roquigny

Mathieu Roquigny verrast dan weer met zijn tentoonstelling That’s all Folks! Het conceptueel werk van Roquigny heeft dan misschien niets of weinig te maken met de natuur om ons heen, het draait wel rond de menselijke natuur. Wat meteen opvalt is het werk Pequeño Burnout: drie kleurige panelen met cirkelvormige vlekken en strepen in grillige patronen. Een typisch abstract werk denk je op het eerste gezicht, maar de manier waarop ze gemaakt zijn is toch net iets spitsvondiger dan het gewoonlijke acryl op doek. De kunstenaar legt de panelen op de grond en crost of schuurt erover met het type mini-brommertje dat we vaak associëren met roekeloze pubers. Zo ontstaan er sobere, organische patronen die in niets meer doen denken aan het kabaal en de benzinegeur van brommers.

foto-6-courtesy-light-cube

foto-7-courtesy-light-cube

 

.

 

Eén van de installaties die hij brengt, bestaat uit vier ingekaderde tekeningen die op het eerste gezicht op gekrabbel lijken. Wie van wat dichterbij kijkt zal echter opmerken dat dit gekrabbel eigenlijk een allegaartje is van 4444 (welgeteld!) ‘piemels’ in blauw, groen, rood en zwart; de kleuren van een vier kleuren balpen die we als kind allemaal wel gehad hebben. Hiermee verwijst hij naar de tekeningetjes die tieners soms maken tijdens de les, in de kant van de marge, op hun bank of op de deur van het toilet. Ook de link met graffitivandalen is snel gelegd. Roquigny haalt de piemeltekeningen uit hun context, stopt ze in een nieuw kader en verheft ze tot een waar kunstwerk.

 

.

Tegen de muur hangen drie plastic verkeerspaaltjes in de Franse driekleur. Ze lijken geramd door een voertuig en hangen naar beneden. In combinatie met een suggestieve titel als Les Sans-Culottes kan je je al snel iets verbeelden bij het zien van dit werk. Roquigny’s werken toveren gewoon een glimlach op het gezicht. Freud zou er zonder meer een vette kluif aan gehad hebben om het werk van Roquigny te analyseren. Zijn werken zijn echter allesbehalve provocerend. Eerder doorspit met een soort kinderlijke naïviteit die je niemand kwalijk kan nemen. Misschien is dat wel de essentie van het werk: het in beeld brengen van een kinderlijke onschuld en de manier waarop de volwassen geest deze beelden percipieert.

 

foto-9-courtesy-light-cube

 

Conceptuele kunst is niet altijd even toegankelijk of verstaanbaar, maar dat is niet het geval bij Roquigny. Hij presenteert sterke, visueel prikkelende beelden die esthetisch clean ogen en waarbij de grondgedachte duidelijk naar voren komt. De kunstenaar vervalt niet in een drang naar hermetisme en het is net die eenvoud die siert.

Een aanrader voor wie houdt van kunst met een vleugje humor. De werken van Tom Liekens en Mathieu Roquigny zijn nog te bezichtigen tot 27 augustus bij Light Cube, Ronse. Klik hier voor meer info.

 

Author: Wouter Verbeke

Share This Post On

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op