5 Hollywood-sterren die kunst maken, een overzicht

Kunst heelt, zo zegt het spreekwoord. Er bestaan verschillende redenen waarom een kunstenaar kunstenaar wordt. Soms zit het gewoon in hem/haar, soms ontstaat deze roeping uit een vorm van verveling (of een teveel aan dingen), als vorm van therapie, als middel om een bestaansreden te vinden of om te bewijzen dat hij een reden tot bestaan heeft, of meer kan dan enkel acteren.

Eerlijk of niet, goed of niet, terecht of niet, feit is dat er meer en meer Hollywood-sterren (apologies Bob, je hoort niet echt onder deze categorie) zich wenden tot een kunstenaarscarrière. Het stelt de kunstwereld een beetje voor een dilemma in hun oordeel over deze ‘vorm’ van kunst. Met het aura rond deze sterren is het moeilijk om de intrinsieke waarde van de kunstenaar -zo hij aldus genoemd mag worden- te erkennen. Zou de kunst van deze acteurs al bij al in de publieke belangstelling komen mochten ze niet reeds beroemd zijn? De kritiek van de kunstwereld is dan ook vaak snijdend. Aan jou om te oordelen.

We brachten deze al in de kijker in 2017, maar mocht je ze gemist hebben hierbij een kleine selectie.


1. David Lynch

En we starten met een ‘bang’: David Lynch. De gevierde cineast staat met zijn herneming van de serie Twin Peaks weer volop in de belangstelling. Cinefielen onder de lezers zullen hem echter meer associëren met meesterwerkjes als Eraserhead, The Elephant Man, Blue Velvet, Mulholland Drive en Lost Highway. Bevreemdende films, die de kijker van begin tot einde naar adem doen happen, waarin vreemde kronkels de verhaallijnen onbegrijpbaar overhoop halen (de man is niet voor niets een kenner van de quantumfysica). Klopt dit beeld met de kunst die hij maakt?

Lynch was sinds kinds af aan al aangetrokken door de schilderkunst, ondanks, of misschien dankzij het feit dat zijn moeder hem kleurboeken verbood. Naar zijn eigen zeggen wou ze niet dat de gedwongen grenzen van voorgekauwde tekeningen zijn fantasie belemmerden. Hij zag zich genoodzaakt om in de modder zijn tekenkunst aan te scherpen – dat vind je in zekere zin in zijn recent werk terug. De kunst die hij in zijn jeugd maakte stelde dan ook niet veel voor, beseft hij, maar hij liet niet los, en in zekere zin is zijn bestaan als schilder nu belangrijker dan als filmmaker.

lynch_cover

 

Maar slaagt hij in zijn kunst erin om dezelfde emotie los te weken als in zijn films? De NY Times vond naar aanleiding van zijn tentoonstelling ‘David Lynch: The unified fields’ enkele jaren terug alvast van niet:

Is Mr. Lynch as compelling a fine artist as he has been a filmmaker? The short answer is no. Images of sex, violence, trauma and black comedy abound, but many of the qualities that make his movies so singular — so “Lynchian” — are missing. The convoluted narratives, shifts from noirish realism to hallucinatory surrealism, erotic sensuality and creepy voyeurism, atmospheres of suspense and dread, mood swings from wonder to hysteria to bottomless grief, battles between innocence and evil: these dimensions aren’t fully realized in Mr. Lynch’s paintings. (NY Times, Ken Johnson)

Niettemin blijft het interessant werk, en is de relatie tussen zijn schilderijen en zijn films niet geheel onbestaand. In 1967 werkte hij op een avond aan een schilderij van een donkere tuin, wanneer hij plots het gevoel kreeg dat er wind uit het schilderij kwam dat de bloemen in de kamer deed bewegen…

 

lynch1967

(David Lynch, 1969)

lynch1970

(David Lynch, 1970)

lynch1990

(David Lynch, 1990)

lynch2009

(David Lynch, 2009)

lynch2012

(David Lynch, 2012)

lynch2013

(David Lynch, 2013)

2. Anthony Hopkins

Ik weet niet hoe het met u zit, maar wat mij betreft is van alle rollen die hij in zijn acteurscarrière invulde deze van James Stevens in Remains of the day deze die ik het meest met de man vereenzelvig. De rustige, plichtbewuste, op zijn doel gefocuste Stevens… Zou er iets van dit alles in de kunst van Hopkins uitschijnen?

Niets van dit alles, zo blijkt… De kunstwerken van Hopkins zijn verrassend kleurrijk, spontaan en, wel, kinderlijk. Dat laatste geeft hij zelf toe in de video onderaan, waarin hij ook mee geeft dat zijn kunst niets essentieels te vertellen heeft, dat er geen boodschap in verholen ligt. Na een periode waarin hij zichzelf teveel au sérieux nam, zo zegt hij, is het op zijn oudere dag vooral belangrijk om zich nog te kunnen verbazen, om zorgeloos te experimenteren en luchtig bezig blijven. Een mooi voorbeeld voor elk van ons.

hopkins1

hopkins2

hopkins3

hopkins4

hopkins5

hopkins6

 


3. Bob Dylan

Troubadour, folklegende, filmmaker, radioman, Nobelprijswinnaar. Dat wist je wellicht al, maar wist je dat Bob Dylan ook schildert?

De beelden die Dylan schetst lijken wel uit zijn jongere jaren als zwerver gekomen. Niet voor niets begint hij zijn begeleidende tekst met een verwijzing naar zijn tours et The Band, begin jaren 70. Een collectie eenvoudige beelden die zijn blijven plakken in zijn geest. Billboards, eenzame wegen, industriële sites. Zijn het daarom clichés? Niet noodzakelijk. Het zijn momentopnames, realistische herinneringen van iets dat niet reëel meer kan zijn. Of, zoals Dylan het zelf omschrijft in zijn essay: “These paintings are up to the moment realism – archaic, most static, but quivering in appearance. They contradict the modern world. However, that’s my doing”

Reëel maar bewegend, net als herinneringen nooit helemaal scherp kunnen zijn. Herinneringen zijn altijd archaïsch, ze behoren tot het verleden. In die zin zijn ze een contradictie voor het heden, wat ‘modern’ is. In zekere zin doet Dylan in zijn schilderijen wat hij ook in zijn songteksten doet: elementen uit het kleine leven uitvergroten en ze tot universele waarheden uitvergroten. Niet dat hij dat bewust als doelstelling heeft (bekijk de reportage van Martin Scorsese over Dylan om je te vergewissen van de ultieme bescheidenheid van de man).

Om te eindigen met zijn eigen woorden: “In every picture the viewer doesn’t have to wonder whether it’s an actual object or a delusional one. If the viewer visited where the picture actually existed, he or she would see the same thing. It is what unites us all.

dylan1

Donut Shop, 2015–2016.

dylan2

Classic Car Show, Cleveland, Ohio, 2015–2016.

dylan3

Theater, Downtown LA, 2015–2016.

dylan4

Manhattan Bridge, Downtown New York, 2015–2016.

dylan5

Oil Rigger’s Shack, 2015–2016.

dylan6

Nowhere and Anywhere, 2015–2016

 


4. Sylvester Stallone

Het probleem met het beoordelen van kunst die door Hollywood-sterren is gemaakt, is dat je mening snel beïnvloed wordt door het beeld dat je van de acteur hebt. Ik wil me niet uitlaten over het acteertalent van de man, maar ik kon me op voorhand moeilijk iets voorstellen over de schilderkunst van Sylvester Stallone. Ik kwam dan ook voor een verrassing te staan…

Het schilderen heeft Stallone naar eigen zeggen al zijn hele leven in zich. De laatste 35 jaar produceerde hij zelf naar schatting zo’n 400 werken, waarvan een selectie al te zien was op tentoonstellingen in Rusland, Zwitserland en, in 2015, op een overzichtstentoonstelling in Nice. Hij schildert in zijn garage, al moet hij daarvoor eerst zijn Aston Martin DBS, Mercedes-Benz SL65, Bentley Continental GTC en Porsche Panamera verplaatsen. Het leven van een kunstenaar kan hard zijn…

Alle gekheid op een stokje, de man heeft wel degelijk een visie over waar hij mee bezig is. Het gebruik van rode kleuren geven zijn geestesgesteldheid weer wanneer hij schildert -vaak in periodes van mentale crisis-, en ook de soms onafgewerkte kaders waarin hij zijn werken framet hebben een betekenis:

“If I put a frame around a tree, the tree is going to grow through the frame. Well, I think that a painting, the more you look at it, [the more it] takes on different impressions and interpretations. You can’t frame an emotion forever. It’s constantly being expanded or taking on a bigger myth. Some paintings have taken on such grand history. I don’t think you can hold in anything that’s artistic. You can’t freeze it in time. The [incomplete] frame is symbolic of just letting it grow. As Anselm Kiefer said, the art is in transition.”

Het interview onderaan naar aanleiding van zijn retrospectieve tentoonstelling in Sint-Petersburg zal u misschien verder overtuigen…

Aan het belang van zijn werk mag u gerust twijfelen, maar niet aan zijn liefde voor de kunst – hij heeft zelf overigens een aardige kunstcollectie met onder meer een Monet, Francis Bacon en een Anselm Kiefer. Alstublieft…

stallone_80178_4

stallone_behind-the-mind-web Sylvester Stallone Exhibition

stallone1


5. Jim Carrey

Wanneer acteur Jim Carrey zich een jaar geleden outte als schilder, door middel van een netjes afgewerkte kortfilm en ditto marketingcampagne, juichte het hele Hollywoodwereldje het volmondig toe. Leuk voor hem, maar maakt hij daarom ook interessante kunst?

Moeilijke vraag. De kortfilm toont alleszins een enthousiaste kunstenaar aan het werk, iemand die zelfs een mystieke, nagenoeg religieuze dimensie vind in het bedrijven van de schilderkunst. Iemand die, naar hij zegt, zichzelf heeft gevonden in het beoefenen ervan, zijn ware aard ermee onthult. Dat mag gerust, maar de vraag blijft: biedt het interessante kunst?

Een kritische noot kwam alvast van kunstcriticus Jonathan Jones van The Guardian. Die windt er geen doekjes om:

To be fair, Carrey took up art to get over a painful end to a relationship and preaches it as therapy rather than claiming to be the new Picasso, or even the new Sylvester Stallone, whose fatuous daubs have been exhibited in actual museums in France and Russia. If his art helps and heals him, that’s great. He just should not be showing this stuff to anyone and expecting anything except derision. Crudely coloured Jesus-like faces, lurish fluorescent portraits, random abstractions and kitshch clay figures – this is a joke. Please, say it’s a joke.

The art Carrey has been filmed making would be turned down if he offered it to a Salvation Army store. It gives amateurs a bad name.” (bron: The Guardian)

Die zit. Maar los daarvan, de centrale vraag is misschien: zou de kunst van Carrey ook maar enige aandacht genieten mocht hij geen sterrenstatus genieten? Zou hij aan de bak komen mocht hij niet de financiële middelen hebben om zo’n film te maken, en te promoten?

Ik heb zijn kunst nog niet ‘live’ kunnen zien, dus mag ik niet oordelen. Maar toch…

 

 

 

 

Author: Frederic De Meyer

Share This Post On

1 Comment

  1. Leuke hobby zou ik zeggen. Heerlijk als je je ook zo kan uiten.

    Post a Reply

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op