“A proper study of mankind”, aan de hand van kunst. Een ambitieus project bij CAS Oostende

Een studie van de mensheid, het is een ambitieus project, zelfs voor kunstenaars die reeds lang bezield worden door het onderwerp. Het kan weliswaar vele vormen aannemen. De ingrijpende wereldwijde crisis, en de mogelijke impact ervan op de toekomst van de menselijke verhoudingen, zou veel kunstenaars eerder tot zwaarmoedigheid, zoniet neerslachtigheid dwingen. Het vergt in de huidige omstandigheden moed, of misschien juist een flinke dosis mensenkennis, om mens en maatschappij als weerbaar te willen voorstellen, zelfs zonder blind te zijn voor zijn kwetsbaarheid, en om dit gegeven met een flinke dosis humor en relativering te besprenkelen.

Wanneer ik voor het eerst de uitnodiging kreeg voor de tentoonstelling van Ulrike Bolenz en Marc Galle, die op initiatief van Nadine Prieels van het CAS werken verzamelden om dit thema vorm te geven, keek ik wat verbaasd op. Veel verschillender kunnen kunstenaars nauwelijks zijn. Maar wat langer mijmeren deed me inzien dat het juist wel steek houdt.

Weerbaarheid vormt sowieso een centraal thema in het werk van Ulrike, denk maar aan haar reeks met gul lachende Iraanse vrouwen, die in moeilijke omstandigheden een bevestiging van hun persoonlijkheid moeten zien te winnen. Ze staan er trots, fier, zelfbewust in een vreemde, vijandige omgeving. Haar mensbeeld brengt zeker en vast hoop voor de toekomst, hoe weinig gegrond deze hoop ook lijkt in een gegeven tijdsgewricht.

Het mensbeeld van Marc is daarentegen tegelijk kritisch en luchtig, al is het ook hier niet geheel vrijblijvend. Neem zijn werk “My future, I presume“, waarin een naakte man met deze woorden een vrouw met kind begroet; of het, voor de cultuurminnaar hartverscheurende, doek, waarop een groep mensen op het Venetiaanse San Marcoplein vergeefs naar de kunstbiënnale op zoek is.

Absence makes the heart grow fonder

Je kan een visie over de mensheid moeilijk los zien enig godsbeeld, niet enkel in religieuze zin, ook in filosofische. De titel van de expo verwijst dan ook naar het tweede epistel van Alexander Popes “An Essay on Man“, waarbij de auteur aangeeft dat de mens zich niet hoeft in te laten om God te onderzoeken, maar dat een juiste studie van de mensheid zich op de mens zelf moet richten.

Deze gedachte krijgt misschien het beste vorm in de installatie “Absence makes the heart grow fonder” van Marc. Je moet er letterlijk ver kijken om een of andere god te zien, dan nog blijkt deze achter een gesloten loket te vertoeven. Misschien heeft hij de mensheid reeds lang opgegeven, zo hij er aan de basis van lag, of, in het andere geval, is hij als concept niet echt nodig om inzicht te verkrijgen in de mens.


A proper study of mankind

Daan Rau noemde in zijn (overigens heel lovende) recensie de titel van de tentoonstelling ‘hoogdravend’. Dat versta ik best, al schuilt er in de titel ook een zekere ambitie om het anders en beter te doen, ook wat betreft de mensheid die beide kunstenaars voor ogen hebben. En hoe kan je beter zo’n ambitie vormgeven dan met het samenbrengen van mensen die op het eerste gezicht niet zoveel gemeen hebben?

Kan je niet gaan, of ben je geweest en wil je nogmaals genieten? Bekijk dan alvast deze virtuele rondleiding van Etienne Raes:


Praktisch
De expo “The proper study of mankind” is in februari tijdens het weekend nog te zien in de Frans Musinstraat 19 te Oostende, van 15 tot 18 uur. Reserveren is niet nodig.

Author: Frederic De Meyer

Share This Post On

Submit a Comment

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op

X