Rachel baes, absoluut te ontdekken in het Museum Roger Raveel

Vorig weekend ging de biënnale van de schilderkunst van start in drie musea aan de Leie. We brachten alvast een bezoek aan een van de drie musea, het Roger Raveelmuseum. Toegegeven, we gingen er vooral om het werk van de voor het brede publiek onbekende Rachel baes te zien. We hebben al jaren een zwak voor deze surrealistische kunstenares, vriend aan huis bij Paul Eluard en André Breton, maar in 1983 eenzaam gestorven in Brugge.

Moeilijk te zeggen waar deze aantrekkingskracht vandaan komt. Haar werk is niet bepaald verfijnd, sommigen zouden het naïef noemen. De beeldspraak is soms expliciet, maar even vaak in duistere symboliek gehuld. De thema’s zijn consistent: uitsluiting, opsluiting, eenzaamheid, identiteitscrisis. Overwegend worden meisjes in scène gezet. We zien bijvoorbeeld meisjes die eenzaam spelen, of gepest worden door andere meisjes, of nog met allerlei voorwerpen dansen en knuffelen. De ruimtes of de muren geven vaak de indruk de personages in- of uit te sluiten.

Niet meteen om vrolijk bij te worden, maar in haar geheel vormt haar werk een eerlijke getuigenis van een zoekende, onontgonnen ziel.

Op de biënnale worden dertien werken van haar getoond (het bloemstukje op de gelijkvloers niet meegerekend), allemaal uit privé-collecties. Er zijn in Brussel een klein aantal verwoede verzamelaars van haar werk, hopelijk worden ze met deze tentoonstelling wat aangemoedigd om haar werk meer aan het grote publiek te tonen. Twee van de werken hangen wat apart, maar de elf andere hebben een plaats gekregen in een en dezelfde ruimte, wat een mooie gelegenheid biedt om met de verschillende fases uit haar werk kennis te maken.

baes2

De arme Rachel zal zich overigens omdraaien in haar graf bij deze expo. Uit wrok tegen haar vader (de schilder Emile Baes, wiens werk elders tijdens de biënnale wordt getoond) ondertekende ze haar schilderijen vanaf een bepaald moment steevast zonder hoofdletter in haar familienaam. Maar zowel in de brochure als op de kaartjes staat haar naam met hoofdletter.

baes

 

Rachel baes is echter lang niet de enige reden om een omwegje naar Machelen-Zulte te maken. Op de biënnale viel ons nog werk van Thomas Bogaert, Bart Vandevijvere, Fadia Haddad of een Tatjana Gerhard op. Het is ons overigens niet steeds duidelijk waarom bepaalde kunstenaars in dezelfde ruimte werden gehangen, maar het voordeel is dat je in elk van de ruimtes wel een verrassing kan verwachten.

Ook voor de liefhebbers van meer traditionele kunst overigens. In het kleine zaaltje dat gewijd is aan kunstenaars die tijdens de Eerste Wereldoorlog in ballingschap leefden hangen slechts vier werken. Maar stuk voor stuk meesterwerken! Frits Van den Berghe, Gustave Desmet en twee werken van Permeke. Vooral diens ‘Oogst in Devonshire’ heeft ons diep getroffen. Het lijkt wel of Permeke decennia voor datum het abstract expressionisme van een de Kooning heeft ingeleid.

permeke

Permeke, Oogst in Devonshire

 

De biënnale vindt plaats tot 25 september in het museum Roger Raveel, het museum Dhondt-Dhaenens en het museum van Deinze en de Leiestreek. Jammer dat er geen overkoepelende website te bespeuren valt, maar met een beetje opzoekwerk weet u waar naartoe in de komende weken!

Frederic De Meyer

Frederic De Meyer

Art crunches: Bernard Frize, Banksy, Zou, Chinese art, MadC, Dan Witz
Frederic De Meyer

Author: Frederic De Meyer

Share This Post On

2 Comments

  1. Het museum heeft een schitterend concept: ‘het dorp als wereld’ – met Roger Raveel als fantastisch startpunt. De link tussen werken is inderdaad niet altijd duidelijk. Ik bleef eerlijk gezegd een beetje op mijn honger. Hier zat meer in.

    Post a Reply

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Pin It on Pinterest

Deel dit artikel op