Er zijn mysteries die kunst niet kan oplossen, of die minstens de neiging hebben om, terwijl we naar een antwoord zoeken, alleen maar nieuwe vragen voort te brengen. Hoe krijg je beweging in een immobiele materie, hoe schep je diepte op een vlak, hoe hou je in een sculptuur rekening met de existentiële leegte van de ruimte? Die vraag kan evengoed over onszelf worden gesteld: over ons lichaam, met zijn vorm en substantie, in verhouding tot de ruimte errond en de tijd waar we doorheen waden. Ze is minder triviaal dan ze op het eerste gezicht lijkt. Beweegt ons lichaam werkelijk door ruimte en tijd, of glijdt alles om ons heen terwijl wij in wezen onbeweeglijk blijven? Zijn we een klein, standvastig punt van bewustzijn in een eeuwig veranderende stroom, of zijn we zelf die stroom, van waaruit we een onveranderlijke oever menen te ontwaren? Wat beweegt er precies, en waarvan zijn we ons eigenlijk bewust?
Misschien is dat het voordeel van dansers: dat zij zich uitzonderlijk bewust zijn van de manier waarop hun lichaam de ruimte gebruikt. Zij benutten hun proprioceptie ten volle, beleven elke beweging tot in haar kleinste tijdseenheid, en dragen een vorm van bewustzijn in zich die niet in de eerste plaats verstandelijk is, maar lichamelijk — alsof het lichaam zichzelf waarneemt nog voor het denken tussenbeide komt. Hoe leg je zoiets vast, als kunstenaar? Je moet meegaan in die beweging, durf ik te denken. Je moet je inleven in het lichaam van de ander, mentaal maar gedachteloos, en je het moment van die ander eigen maken. “Deze beelden zijn gebaren die ik al lange tijd met me meedraag,” zegt Lore Stessel over haar nieuwste reeks. “Ik koester ze in mij als kleine bundels verhalen, flarden van herinneringen die komen bovendrijven en getuigen van momenten waarop ik er ‘gewoon was’.” Het is dus een kwestie van toe-eigening en projectie: het moment grijpen, maar er tegelijk in opgaan en zichzelf erin terugvinden.
“Nu ze losgekoppeld zijn van de stroom van het werkelijke leven, hebben deze momenten een nieuwe vorm en intensiteit aangenomen,” vervolgt Stessel. “Het zijn kleine, autonome wezens geworden die een stil bestaan leiden, afgesneden van de rest van de wereld.” Wat vertelt een moment wanneer het uit zijn logische opeenvolging wordt gelicht? Misschien niet meer dan een suggestie. Maar schuilt in elke suggestie niet ook een belofte? “Elke foto is een uitnodiging, een oproep om stil te staan en aandachtig te kijken. Hier is er begin noch einde; maar wie bereid is te mediteren in het hart van het ogenblik, kan de vonk ontmoeten – die unieke vibratie die elk beeld in zich draagt.” In elk ogenblik liggen verleden en toekomst vervat. Dat betekent niet dat beide vastliggen; vreemd genoeg zijn ze juist in dezelfde mate maakbaar, zelfs het verleden. Een moment capteren in zijn beweging, of binnen het grotere verhaal van de beweging; beseffen hoe wezenlijk het fragment is voor het geheel — per slot van rekening is dat misschien het enige waar we min of meer zeker van kunnen zijn. In die zin zijn Lores beelden inderdaad een uitnodiging tot meditatie, om in het moment mee uit te dijen op het ritme van de beweging.
Installation view courtesy Rossi Contemporary ©Vincent Everarts
Lore Stessel. Some People Are Made of Dreams loopt nog tot 3 mei 2026 bij Rossi Contemporary in Brussel. Klik hier voor alle info.
