Een nieuwe interpretatie van een vaste collectie: Grace Ndiritu in het FOMU Antwerpen

Posted By Frederic De Meyer

Ook vaste collecties van musea kunnen een grondige facelift ondergaan. Niet zozeer in de samenstelling ervan, de aankoop van nieuwe stukken, maar hoe de werken worden gepresenteerd of, in het geval van het FOMU, geïnterpreteerd. Het museum vroeg aan de Brits-Keniaanse kunstenaar Grace Ndiritu om haar collectie te herdenken, met een nogal verrassend resultaat. De kunstenaar creëert in de expo een geheel nieuw fotografisch universum samen waarin ze schilderkunst, textiel en interieurontwerp integreert, geïnspireerd door de vrouwelijke kunstenaars O’Keeffe, Modotti en Albers.

Ndiritu wil “sjamanisme gebruiken als een manier om ‘het stervende kunstmuseum’ nieuw leven in te blazen”, staat in de begeleidende tekst, dat jammer genoeg niet dieper ingaat op dit gegeven, dit in een zekere zin ook een contradictie inhoudt: sjamanisme stelt ons in staat om aan de hand van bovennatuurlijke krachten in contact te komen met geesten uit het verleden. Deze blijven in dit geval intact, ze blijven onveranderd; het is als ik me niet vergis niet de bedoeling om ze nieuw leven in te blazen, al kan je met dit contact wel tot nieuwe inzichten komen, wat in deze expo zeker het geval is.

Het is duidelijk dat ze een heel eigen manier heeft ontwikkeld om kunstwerken in een nieuw geheel te herwerken. Creativiteit spruit vaak voort uit het leggen van nieuwe en verrassende verbanden, het achterwege laten van onze voorgekauwde rationele denkpatronen, het keurslijf van onze Westerse paradigma’s. Het is precies dit dat ze wil doorbreken, niet aan de hand van haar eigen kunst, maar dat van een hele collectie.

Dit is mooi te zien aan de manier waarop ze architectuur verweeft in haar compositie (een gepaster woord voor deze expo). Zelf ziet ze architectuur als een spiritueel gegeven, wat zo gek nog niet is gezien de talrijke associaties die architecturale creaties oproept: veiligheid, geborgenheid, toevlucht, maar ook ontmoeting en verbinding, thema’s die sowieso resoneren in Ndiritus werk.

“Kunst hoeft geen nut te hebben”, zegt ze zelf in de reportage hieronder. Dit betekent niet dat het geen betekenis zou hebben…

Grace Ndiritu Reimagines the FOMU Collection loopt tot 7 januari 2024 in het FOMU in Antwerpen. Klik hier voor alle info. Van 1 april tot 10 september 2023 presenteert S.M.A.K. (Gent) Healing The Museum, een mid career overzicht van Grace Ndiritu’s veelzijdige praktijk.

Cover foto: Grace Ndiritu Reimagines the FOMU Collection © We Document Art / FOMU Antwerpen