‘La Source’ – Peter Depelchin tussen de wereld verklaren en begrijpen

Posted By Frederic De Meyer

Kunstenaars zoeken wel vaker inspiratie in oude teksten, mythen en symbolen. Zo vreemd is dat niet. Veel van die bronnen ontstonden in tijden waarin de werkelijkheid nog niet uitsluitend met rationele verklaringen werd belast, en intuïtie, symboliek en mythe volwaardige manieren waren om greep te krijgen op de wereld.

Sinds het rationele denken zich steeds nadrukkelijker als maatstaf heeft gevestigd, zijn die andere vormen van begrijpen wat naar de achtergrond verdwenen, louter omdat ze zich moeilijker laten bewijzen, meten of reproduceren. Misschien hebben we daardoor een deel van onze gevoeligheid voor de werkelijkheid ingeruild voor nauwkeurigheid. En misschien is het net daar dat sommige kunst opnieuw een opening toelaat.

Peter Depelchin lijkt zich met La Source nadrukkelijk in dat gebied te bewegen.

Voor zijn vierde solotentoonstelling bij Husk Gallery werkte hij twee jaar lang aan een monumentale reeks van 22 tekeningen, geïnspireerd op de Grote Arcana van de Tarot de Marseille. De tekeningen worden aangevuld met conceptuele studies en twee video-installaties.

Depelchin behandelt de tarot daarbij niet als een curiosum of een esoterisch relict. De 22 kaarten vormen voor hem een systeem van archetypen waarmee menselijke ervaringen, beproevingen en transformaties kunnen worden onderzocht. De zogenaamde ‘Journey of the Fool’ kan zo gelezen worden als een symbolische tocht naar zelfkennis en spirituele ontwikkeling.

Die invalshoek past wonderwel binnen het universum dat Depelchin de voorbije jaren heeft opgebouwd. Tussen 2020 en 2024 ontwikkelde hij een persoonlijke kosmologie rond vier principes die aan de klassieke elementen zijn gekoppeld: Libation aan water, Illumination aan vuur, Gravitation aan aarde en Motion aan lucht. In La Source worden die motieven aangevuld met de archetypen en symbolische betekenislagen van de tarot.

Interessant is dat hij daarbij oud en nieuw niet tegenover elkaar plaatst. In zijn tekeningen lopen persoonlijke mythologie, kunstgeschiedenis, tarot en inzichten uit de astrofysica door elkaar. Het verleden wordt dus niet gebruikt als toevluchtsoord tegenover de moderne wereld, maar als een andere laag ervan.

Ook zijn werkwijze is niettemin minutieus en precies. Elk werk begon als een zwart-witte conceptuele studie in pen en Chinese inkt. Daarna volgde een uiterst gedetailleerde uitwerking met slechts zeven kleurpotloden, opnieuw afgewerkt met pen en inkt. Achter de symboliek schuilt dus een haast monastieke discipline, gevoed door twee jaar intensief artistiek én wetenschappelijk onderzoek.

Misschien is net die combinatie interessant. Rationaliteit en intuïtie hoeven elkaar niet uit te sluiten. Wetenschappelijke kennis kan ons vertellen hoe sterren ontstaan of hoe materie zich gedraagt, het zijn echter verklaringen die passen binnen een specifiek paradigma. Een oud symbool kan iets anders teweegbrengen, minder exact misschien, maar daarom niet noodzakelijk minder werkelijk.

Depelchin noemt de tarot zelf geen gesloten systeem. De tekeningen dienen eerder als vertrekpunten om verborgen betekenissen te onderzoeken en de werkelijkheid vanuit een ander perspectief te benaderen.

Misschien hebben we zulke beelden vandaag zelfs meer meer dan ooit nodig. Niet om terug te keren naar een wereld vóór de wetenschap, maar om ons eraan te herinneren dat begrijpen meer kan betekenen dan verklaren.