Wie de tentoonstelling rond Kerry James Marshall in Londen gemist heeft, heeft zonder twijfel een buitenkans laten liggen. Gelukkig hoort er een YouTube-filmpje bij dat je alsnog een indruk geeft van de schaal en de kracht van zijn werk — handig voor wie er niet bij kon zijn, of gewoon nog eens wil terugkijken.
Marshall krijgt zo’n prominente plek omdat hij iets doet wat tegelijk klassiek en radicaal is. Hij werkt in de traditie van de grote schilderkunst — met monumentale formaten en een gevoel voor compositie dat je associeert met “history painting” — maar hij verschuift het centrum van dat verhaal. In zijn schilderijen staat de zwarte figuur nadrukkelijk vooraan, niet als bijrol of symbool, maar als hoofdpersonage: aanwezig, waardig, complex. Daarmee maakt hij zichtbaar wie in veel westerse kunstgeschiedenis opvallend vaak ontbrak.
Dat is ook waarom de Royal Academy hem in de aankondiging neerzet als een van de belangrijkste schilders van dit moment: zijn werk gaat niet alleen over representatie, maar over herpositionering. Hij gebruikt de taal van musea en canon — het “grote” schilderij, de verwijzing naar kunsthistorische beelden — om de grenzen van die canon te bevragen en te verruimen.
Wat zijn schilderijen extra rijk maakt, is hoe breed hij refereert. Marshall stapelt invloeden uit kunstgeschiedenis, burgerrechten, comics, sciencefiction en persoonlijke herinneringen. Die mix is geen spelletje met citaten, maar een manier om meerdere tijden tegelijk in beeld te brengen: commentaar op het verleden, aandacht voor het alledaagse leven, en ruimte voor een toekomst die optimistischer kan zijn dan het verleden deed vermoeden.
De expo in Londen was bovendien een statement op zichzelf: volgens de tekst was het de grootste presentatie van zijn schilderijen buiten de VS, en voor veel bezoekers de eerste echte kans om dit werk in het Verenigd Koninkrijk van dichtbij te zien. Met 70 werken op de muren wordt het ook duidelijk dat Marshall niet “één thema” schildert, maar een heel universum bouwt. Een sleutelmoment daarin was het grote werk Knowledge and Wonder (1995), dat volgens de aankondiging nooit eerder was uitgeleend — zo’n bruikleen is niet alleen uitzonderlijk, het onderstreept ook het gewicht dat aan deze tentoonstelling werd gegeven.
Dat de tentoonstelling tot stand kwam als samenwerking tussen de Royal Academy, Kunsthaus Zürich en het Musée d’Art Moderne (Parijs) zegt ten slotte iets over zijn positie vandaag: Marshall is niet enkel een “belangrijke Amerikaanse kunstenaar”, maar iemand die intussen een internationale referentie is geworden — precies omdat hij de schilderkunst gebruikt om geschiedenis, zichtbaarheid en verbeelding opnieuw te verdelen.
- ‘Weaving Waters, Weaving Gesture’, een overzichtstentoonstelling van Claire Tabouret in Voorlinden - maart 13, 2026
- Jolijn Baeckelandt wint vernieuwde Gaverprijs 2026 - februari 12, 2026
- Het museum Bonnat-Helleu in Bayonne heropent - februari 6, 2026
