Het Chinese paviljoen op de Biënnale van Venetië staat opvallend in de belangstelling. Niet alleen omdat China opnieuw groots uitpakt op een van de belangrijkste kunstmanifestaties ter wereld, maar vooral omdat het paviljoen een ambitieus verhaal probeert te vertellen: dat van een eeuwenoude beeldcultuur die zich opnieuw positioneert binnen de hedendaagse kunst.
De tentoonstelling draagt de titel Atlas: Harmony in Diversity en vertrekt van het Chinese karakter 集, dat verwijst naar verzamelen, samenbrengen en convergentie. Daarmee sluit het paviljoen aan bij het overkoepelende thema van de Biënnale van 2024, Foreigners Everywhere, maar kiest het tegelijk een eigen invalshoek. Waar de Biënnale nadrukkelijk inzet op verschil, migratie, identiteit en uitsluiting, schuift China een discours naar voren van samenleven, gedeelde schoonheid en harmonie in verscheidenheid. De officiële Biennale-tekst omschrijft het paviljoen als een poging om te verschuiven van “verschil” naar “co-existentie”.
Die ambitie krijgt vorm in een tentoonstelling die oude en hedendaagse kunst met elkaar verbindt. Een eerste luik toont digitale documentatie van honderd oude Chinese schilderijen, geselecteerd uit een onderzoeksproject dat sinds 2005 meer dan 12.000 Chinese kunstwerken in kaart bracht. Een tweede luik brengt werk van zeven hedendaagse Chinese kunstenaars, onder wie Che Jianquan, Qiu Zhenzhong, Shi Hui, Wang Shaoqiang, Wang Zhenghong en Zhu Jinshi. Hun werken vertrekken vanuit klassieke elementen als landschap, architectuur, kalligrafie, bloemen en vogels, maar vertalen die naar hedendaagse media en installaties.
Het paviljoen valt dus op door zijn schaal en helder nationaal verhaal. Dat verklaart ook waarom het in het aangehaalde videofragment wordt gepresenteerd als een van de publiektrekkers van de Biënnale: het combineert erfgoed, spektakel, hedendaagse installatiekunst en een uitgesproken boodschap over culturele continuïteit.
Maar precies daar begint ook de discussie. Voor sommige commentatoren is Atlas: Harmony in Diversity een overtuigende poging om Chinese kunstgeschiedenis niet als verleden, maar als levende bron voor hedendaagse kunst te tonen. Venezia News spreekt bijvoorbeeld over een “atlas” die verleden en heden verbindt en benadrukt hoe het project oude beeldtradities opnieuw ordent en actualiseert. Ook Morning Star leest het paviljoen positief en noemt het een tentoonstelling die het evenwicht zoekt tussen verleden en toekomst, met een combinatie van historische schilderkunst en hedendaagse interpretaties.
Andere stemmen zijn kritischer. ArtAsiaPacific ziet in het paviljoen niet alleen een artistiek project, maar ook een vorm van culturele soft power. Het blad wijst op de spanning tussen China’s huidige nadruk op traditioneel erfgoed en de historische periodes waarin datzelfde erfgoed politiek werd afgewezen of vernietigd. Vanuit die lezing wordt het paviljoen minder een open dialoog over diversiteit dan een zorgvuldig geregisseerd nationaal verhaal.
Net die dubbelheid maakt het Chinese paviljoen interessant. Het is tegelijk indrukwekkend en problematisch, esthetisch aantrekkelijk en ideologisch geladen. Het toont hoe nationale paviljoenen op de Biënnale zelden alleen over kunst gaan. Ze zijn ook plekken waar landen zichzelf tonen, heruitvinden en verdedigen. In het geval van China gebeurt dat via een beeld van continuïteit, harmonie en culturele diepte — een beeld dat veel bezoekers aanspreekt, maar dat door critici ook gelezen wordt als een vorm van diplomatie in tentoonstellingsvorm.
- Vlaamse overheid koopt ‘De triomf van Minerva’ van Jordaens - juni 13, 2026
- ‘La Buveuse d’absinthe’ van Félicien Rops, na 80 jaar terug naar de rechtmatige erfgenamen - juni 10, 2026
- Vijf dingen die je over Rose Wylie moet weten - juni 5, 2026
