Kristof Santy, de moeilijkheid van eenvoudige zaken

Posted By The ArtCouch

Wat vangt onze aandacht? En wat verdient onze aandacht? Ons brein lijkt erop ingesteld het ongewone op te merken. Het vreemde, het afwijkende, de weird and eerie scherpen onze focus, terwijl het gewone en verwachte bijna ongemerkt naar de achtergrond verdwijnen. De sleutel, de borstel, het glas limonade – tenzij we grote dorst hebben – nemen we even waar om ze vervolgens weer onder te brengen in onze latente kennis, in het comfort van de voorspelbaarheid.

Misschien vergt het een kunstenaar om die banale dingen opnieuw uit de vergetelheid en de onachtzaamheid te trekken. Om ze los te maken uit hun vanzelfsprekende gebruik en ons te dwingen ze opnieuw te bekijken: hun vorm, hun kleur, hun ritme, hun vreemde aanwezigheid als ding op zich. Misschien begint kunst precies waar die vanzelfsprekendheid ophoudt.

In BOLERO, zijn nieuwe tentoonstelling bij Sorry We’re Closed in Brussel, dwingt Kristof Santy ons opnieuw naar die dingen te kijken. Verspreid over drie verdiepingen toont hij nieuwe schilderijen en tekeningen, aangevuld met zijn eerste driedimensionale werken op koperen platen. De titel verwijst naar Maurice Ravels beroemde compositie, waarin een eenvoudig muzikaal motief door herhaling langzaam aan kracht wint. Ook bij Santy keren vormen, kleuren en voorwerpen terug, telkens net anders en nadrukkelijker aanwezig.

Louis-Philippe Van Eeckhoutte beschrijft in zijn tentoonstellingstekst hoe een ijscoupe bij Santy gaandeweg verandert in “een opbouw van cirkels, strepen, bollen en randen”. Wie langer kijkt, ziet uiteindelijk minder het dessert dan de constructie ervan. Dat principe loopt doorheen de tentoonstelling. Voorwerpen worden frontaal geplaatst, uitvergroot en afgezonderd van hun gebruikelijke omgeving. Ze lijken daardoor tegelijk vertrouwd en merkwaardig vreemd.

Een belangrijke rol is daarbij weggelegd voor de contour. Die bepaalt niet alleen de vorm, maar ook hoe wij het voorwerp ervaren. “De lijn beschermt, isoleert, verstrengt”, schrijft Van Eeckhoutte. “De contour verleent waardigheid aan wat men vastneemt, opeet, gebruikt of achteloos teruglegt.” In de nieuwe werken op koper wordt dat principe nog verder doorgedreven: Santy snijdt de plaat uit volgens de contour van een sleutel, riem of aansteker. Het kader verdwijnt en het voorwerp wordt zelf de vorm van het werk.

Daarmee sluit Santy aan bij een lange schilderkunstige traditie. Van Vlaamse keukenstukken en stillevens tot Jean Brusselmans, Ensor of Joseph Willaert: het alledaagse bleek vaker een verrassend rijke voedingsbodem. Santy verwerkt die geschiedenis zonder er nostalgisch naar terug te kijken. Zijn verzadigde kleuren, uitgepuurde vormen en soms bijna naïeve directheid maken de beelden nadrukkelijk hedendaags.

Misschien ligt daarin ook de kracht van zijn schilderkunst. Santy maakt het gewone niet buitengewoon. Hij kijkt er eenvoudigweg lang genoeg naar tot wij beseffen hoe weinig we het eigenlijk hadden gezien.

Atelierbeeld © Alexander Dhiet
Kristof Santy, Debardeur, 2026 | Fauteuil, 2025 | Fruitmand, 2025
Courtesy Sorry We’re Closed, Brussel

BOLERO met werk van KRISTOF SANTY ​ loopt van ​10 september tot 24 oktober 2026 bij Sorry We’re Closed, Brussel

© Alexander Dhiet