Van expressionist tot magisch realist: retrospectieve Jef van Tuerenhout in Mechelen
Sommigen noemden schilder, beeldhouwer, keramist, graficus en juwelenontwerper Jef van Tuerenhout (1926-2006) de laatste surrealist. Dat klopt niet: zijn werk hoort eerder thuis in het fantastisch of magisch realisme, bij ons ook wel de Vlaamse Fantastiek genoemd. Wie zich hiervan wil overtuigen, rept zich best zo snel mogelijk naar een bescheiden retrospectieve van Jef van Tuerenhout in zijn geboortestad, misleidend getiteld Jef van...
Betzy Akersloot-Berg: een vergeten kunstenares uit de plooien van de kunstgeschiedenis
De kunstgeschiedenis lijkt de laatste jaren haar eigen geheugen opnieuw te onderzoeken. Steeds vaker halen musea vrouwelijke kunstenaars uit de schaduw waarin ze soms decennialang verdwenen. Dit voorjaar bracht het MSK Gent met Onvergetelijk meer dan veertig vrouwelijke kunstenaars uit de Lage Landen opnieuw onder de aandacht. Het is meer dan een modieuze correctie: het maakt zichtbaar hoe selectief de kunsthistorische canon tot stand...
Minder bekende musea om te ontdekken: Casa d’Arte Futurista Depero, Rovereto
Een museum dat door de kunstenaar zelf werd bedacht om zijn eigen werk te tonen: het klinkt misschien wat ijdel, maar bij Fortunato Depero past het wonderwel in zijn artistieke denken. In het historische centrum van Rovereto, in het noorden van Italië, bevindt zich de Casa d’Arte Futurista Depero, het enige museum dat door een futuristische kunstenaar zelf werd opgericht. Fortunato Depero werd in 1892 geboren in Trentino en kwam in...
Kunstenaars over kunst: Delacroix over het Laatste Oordeel van Michelangelo
Eugène Delacroix heeft lang geaarzeld tussen twee roepingen: die van schrijver en die van beeldend kunstenaar. Uiteindelijk werd hij beide. Zijn schilderijen markeren het breekpunt tussen het classicisme van Ingres en het modernisme van de impressionisten, terwijl zijn dagboeken en brieven tot vandaag gelezen worden als literaire hoogtepunten. Die dubbelzinnige aanleg komt mooi samen in zijn beschouwingen over andere kunstenaars....
Het opmerkelijke pleidooi van Anish Kapoor voor radicalisme in de kunst
Wat betekent het vandaag nog om radicaal te zijn als kunstenaar? Het woord is zo vaak gebruikt dat het haast zijn betekenis heeft verloren. Toch legt Anish Kapoor precies daar de lat. In een gesprek naar aanleiding van zijn grote tentoonstelling in de Hayward Gallery in Londen verdedigt hij kunst als een fundamenteel radicale activiteit. Kunst moet volgens hem bereid zijn bestaande conventies ter discussie te stellen en zich te...
Fotografie en schilderkunst, een liaison dangereuse van 200 jaar
Fotografie viert haar 200e verjaardag, en dus de relatie tussen fotografie en schilderkunst ook. Een tumultueuze relatie, zou je kunnen stellen. Van meet af aan voelden kunstenaars — en vooral schilders — zich bedreigd door het nieuwe medium, dat veel beter dan hun eigen vaardigheden de werkelijkheid leek te kunnen capteren, terwijl dat toen nog de officiële betrachting van elke kunstenaar was. Tegelijk gaf de fotografie kunstenaars...
Louise Nevelson: vorm, beweging en ruimte in Centre Pompidou-Metz
De kunstgeschiedenis heeft de neiging zich rond een relatief beperkt aantal grote namen te organiseren. Daardoor verdwijnen kunstenaars die nochtans een belangrijke rol speelden in de ontwikkeling van nieuwe vormen en ideeën soms naar de achtergrond. Retrospectieven bieden de kans om zulke oeuvres opnieuw in hun context te bekijken en hun betekenis scherper te stellen. Dat geldt zeker voor Louise Nevelson, een kunstenaar wier werk...
Biografieën om te lezen deze zomer (#7): Gustave Courbet
Het mag verbazen dat er te midden van het politieke en maatschappelijke tumult in het negentiende-eeuwse Frankrijk niet méér artistieke stromingen en tegenbewegingen ontstonden. Doorheen de opeenvolgende regimewissels bleef de officiële Académie immers stevig bepalen wat wel en niet getoond mocht worden — en zelfs wat kunst hoorde te zijn. Daarvoor beschikte ze over het ultieme instrument: het Salon, lange tijd zowat de enige plek...
100 jaar Cahiers d’Art, een bepalende stem in de recente kunstgeschiedenis
Honderd jaar lang een van de invloedrijkste en meest toonaangevende kunsttijdschriften uitgeven: bij TheArtCouch kunnen we er alleen maar van dromen. Toch bestaat zo’n publicatie. De invloed en de rijke geschiedenis van Cahiers d’Art kunnen nauwelijks worden overschat. Het verhaal begon in 1926 met de volhardende visionair Christian Zervos, die via het tijdschrift, maar ook met boeken, tentoonstellingen en een galerie, de...
De vergeten avant-garde: Adya en Otto van Rees in het musée de Montmartre
Wie Bateau-Lavoir zegt, denkt meteen aan Picasso, Max Jacob of de Douanier Rousseau. Begin twintigste eeuw hielden zij er jarenlang atelier in behoorlijk rudimentaire omstandigheden, maar wellicht net dankzij elkaars aanwezigheid — of door de vervallen gebouwen — legden ze de kunstgeschiedenis in een nieuwe, zij het nooit definitieve plooi. Er waren echter ook huurders die de canon niet haalden. Zelfs Maxime Maufra, de eerste...
